Czy w moim mieście będzie Strefa Czystego Transportu? Status miast w 2026 roku
Strefy Czystego Transportu działają już w Warszawie, Krakowie, Katowicach i Szczecinie. Kierowcy z innych miast pytają: czy u nas też będzie SCT? W tym artykule wyjaśniamy, kiedy miasto musi utworzyć strefę, a kiedy może to zrobić, oraz podajemy aktualny status największych miast w Polsce.
Spis Treści
- Kiedy miasto musi utworzyć SCT?
- Kiedy miasto może utworzyć SCT dobrowolnie?
- Status miast - tabela
- Co zmieni nowa dyrektywa UE?
- Jak sprawdzić, czy w Twoim mieście powstanie strefa?
- FAQ
Kiedy miasto musi utworzyć SCT?
Zgodnie z ustawą o elektromobilności i paliwach alternatywnych obowiązek utworzenia strefy ma miasto, które spełnia oba warunki:
- ma ponad 100 tys. mieszkańców,
- Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (GIOŚ) stwierdził w nim przekroczenie średniorocznej normy dwutlenku azotu (NO₂).
W takim przypadku strefa musi zacząć działać najpóźniej od początku kolejnego roku. W Polsce jest około 37 miast powyżej 100 tys. mieszkańców - to one są potencjalnie objęte obowiązkiem.
Według analiz GIOŚ:
- za 2023 r. przekroczenia NO₂ wykryto w Warszawie, Krakowie, Wrocławiu i Katowicach,
- za 2024 r. - w Warszawie, Krakowie i Katowicach,
- za 2025 r. - w żadnym z dużych miast.
To nie znaczy, że działające strefy można zlikwidować. Ustawa pozwala na to dopiero po trzech kolejnych latach bez przekroczeń.
Kiedy miasto może utworzyć SCT dobrowolnie?
Każda gmina może utworzyć strefę z własnej inicjatywy, bez względu na pomiary NO₂. Tak zrobił Szczecin, gdzie strefa obejmuje Stare Miasto i działa od 17 kwietnia 2026 r. Dobrowolne strefy są zwykle małe i obejmują tylko ścisłe centrum.
Status miast - tabela
| Miasto | Status SCT (październik 2026) | Więcej |
|---|---|---|
| Warszawa | Działa od 1.07.2024 r., II etap od 1.01.2026 r. | Mapa SCT Warszawa |
| Kraków | Działa od 1.01.2026 r., referendum w sprawie zasięgu zapowiedziane na I poł. 2027 r. | Mapa SCT Kraków |
| Katowice | Działa od 29.06.2026 r. (ścisłe centrum) | Mapa SCT Katowice |
| Szczecin | Działa od 17.04.2026 r. (Stare Miasto, strefa dobrowolna) | Mapa SCT Szczecin |
| Wrocław | Wstrzymana - miasto ogłosiło, że strefy nie będzie co najmniej do 2028 r. | SCT Wrocław |
| Rzeszów | Brak uchwały i prac legislacyjnych | SCT Rzeszów |
| Gdańsk | Brak planów - miasto potwierdziło na początku 2026 r., że nie planuje strefy w najbliższym czasie | - |
| Poznań | Brak planów - miasto ogranicza ruch w centrum innymi metodami | - |
| Łódź, Lublin, Bydgoszcz, Białystok | Brak przekroczeń NO₂ w ostatnich analizach GIOŚ, brak znanych prac nad strefą | - |
| Pozostałe miasta >100 tys. | Brak obowiązku na podstawie danych za 2025 r. | - |
Tabela pokazuje stan wiedzy na dzień aktualizacji artykułu. Jeśli wiesz o zmianach w Twoim mieście, napisz do nas - uzupełnimy listę.
Co zmieni nowa dyrektywa UE?
W 2024 r. Unia Europejska przyjęła nową dyrektywę w sprawie jakości powietrza (2024/2881). Polska musi ją wdrożyć do końca 2026 r. Najważniejsza zmiana: od 2030 r. dopuszczalne średnioroczne stężenie NO₂ spadnie z 40 µg/m³ do 20 µg/m³.
Jeśli polskie przepisy o SCT zostaną powiązane z nowym limitem, lista miast z przekroczeniami może się znacznie wydłużyć. Wiele dużych miast, które dziś mieszczą się w normie, przy limicie 20 µg/m³ mogłoby ją przekraczać. Na dzień publikacji nie ma jednak projektu ustawy, który wprost by to przesądzał.
Jak sprawdzić, czy w Twoim mieście powstanie strefa?
- Sprawdź roczną ocenę jakości powietrza GIOŚ - publikowaną zwykle w drugim kwartale roku. Szukaj przekroczeń średniorocznych NO₂ w swoim mieście.
- Śledź Biuletyn Informacji Publicznej (BIP) urzędu miasta - projekt uchwały o SCT musi przejść konsultacje społeczne.
- Zajrzyj na czywjade.pl - dodajemy mapę i kalkulator dla każdego miasta, które przyjmie uchwałę.
FAQ
Czy SCT powstanie w Łodzi? Na dzień aktualizacji artykułu Łódź nie ma obowiązku utworzenia strefy i nie prowadzi znanych prac nad uchwałą.
Czy SCT powstanie w Gdańsku? Miasto potwierdziło na początku 2026 r., że nie planuje strefy w najbliższym czasie.
Czy SCT powstanie we Wrocławiu? Wrocław wstrzymał prace nad strefą. Strefy nie będzie co najmniej do 2028 r. Decyzja zależy od pomiarów NO₂.
Ile miast w Polsce może mieć SCT? Potencjalnie około 37 - tyle miast ma ponad 100 tys. mieszkańców. Obowiązek powstaje dopiero po stwierdzeniu przekroczeń NO₂.
Czy miasto może zlikwidować strefę? Tak, ale dopiero po trzech kolejnych latach bez przekroczeń normy NO₂ potwierdzonych przez GIOŚ.
👉 Sprawdź, czy Twój samochód wjedzie do działających stref
Zobacz też: SCT 2027 - co się zmienia od 1 stycznia 2027?
Artykuł ma charakter informacyjny. Zasady stref zmieniają się uchwałami rad miast. Przed podróżą sprawdź aktualne przepisy na stronie urzędu miasta.